Erfrecht in Turkije voor de Nederlandse praktijk

Steeds meer Nederlanders met Turkse wortels erven vermogen in Turkije: een appartement in Izmir, een aandeel in familiegrond in Anatolië, soms uitsluitend schulden. Voor de Nederlandse adviseur zit daar een valkuil. Wie de nalatenschap behandelt alsof één rechtsstelsel het geheel beheerst, loopt een reëel aansprakelijkheidsrisico.

De Erfrechtverordening gaat uit van het eenheidsbeginsel: in beginsel beheerst één rechtsstelsel de gehele nalatenschap. Turkije is niet aan de verordening gebonden en splitst juist. Op in Turkije gelegen onroerend goed is dwingend Turks recht van toepassing (lex rei sitae, artikel 20 MÖHUK). Het gevolg is dat een Nederlands testament met rechtskeuze voor het Turkse deel geheel of gedeeltelijk krachteloos kan zijn, dat een onterfde legitimaris zich in Turkije op zijn wettelijk erfdeel (sakli pay) kan beroepen, en dat een Nederlandse verklaring van erfrecht in Turkije niet zonder meer volstaat.

Deze cursus volgt de cliëntsituatie als rode draad. Aan de hand van drie mini-casussen en een vast stappenplan (de cliënt belt: wat doe ik?) komen de vragen aan de orde die in zo'n dossier achtereenvolgens rijzen: welk recht beheerst wat, geldt het Nederlandse testament, wie erft wat, aanvaarden of verwerpen, welke documenten zijn werkelijk nodig, hoe komt het goed op naam en wat kost het. Door alle onderdelen loopt dezelfde vertrekvraag: herken ik het Turkse bestanddeel, en weet ik waar mijn eigen advies ophoudt?

Ruime aandacht gaat naar de documentenpraktijk, die in de Nederlandse advisering vaak wordt onderschat. Wat is het verschil tussen de Nederlandse verklaring van erfrecht en de Turkse mirasçilik belgesi, en waarom biedt de Europese erfrechtverklaring buiten de Europese Unie geen oplossing? Hoe leest u een Tapu-uittreksel? Welke documenten zijn werkelijk nodig? Hoe ziet een bruikbare Turkse volmacht eruit? En op welk moment schakelt u een Turkse advocaat in? Op deze punten loopt de afwikkeling in de praktijk het vaakst vast.

De onderwerpen worden mede aan de hand van jurisprudentie behandeld. De cursus wordt verzorgd door een in Turkije gevestigde advocaat en mediator die het Turkse recht uit de praktijk kent en in het Nederlands doceert.

Na afloop kunt u:

• een nalatenschap met een Turks bestanddeel herkennen en de gevolgen van de gesplitste nalatenschap voor uw advies overzien;
• de Erfrechtverordening afzetten tegen het Turkse internationaal privaatrecht (MÖHUK) en bepalen welk recht welk vermogensbestanddeel beheerst;
• beoordelen of een Nederlands testament in Turkije effect heeft, gelet op rechtskeuze, vormgeldigheid, inhoud en de begrenzing door het wettelijk erfdeel (sakli pay);
• de erfgenamenvolgorde en de positie van de langstlevende echtgenoot naar Turks recht bepalen;
• het schuldenrisico inschatten en de cliënt tijdig wijzen op de verwerping van de nalatenschap (reddi miras) en de termijn die daarvoor geldt;
• uitleggen waarom een Nederlandse verklaring van erfrecht in Turkije niet volstaat, de route naar een mirasçilik belgesi uitstippelen (bevoegde instantie, legalisatie, apostille) en een werkbare volmacht (vekâletname) laten opstellen;
• een Tapu-uittreksel lezen en de knelpunten bij fractioneel eigendom en (landbouw)grond benoemen;
• de heffingsmomenten in Turkije en Nederland onderscheiden en het risico van dubbele heffing signaleren;
• de meestgemaakte valkuilen herkennen en beoordelen wanneer u een Turkse correspondent inschakelt, zonder schijnzekerheid bij uw cliënt te wekken.